منوی اصلی
Skip Navigation Links
عناوین آخرین مقالات
نظر سنجی
آمار بازدید سایت
صدق
---باب صدق--- صدق و راستي: يعني خبري که مطابق با واقعيت باشد. خداوند متعال در قرآن کريم مي فرمايد: ) وَقُل رَّبِّ أَدْخِلْنِي مُدْخَلَ صِدْقٍ وَأَخْرِجْنِي مُخْرَجَ صِدْقٍ وَاجْعَل لِّي مِن لَّدُنكَ سُلْطَاناً نَّصِيراً( ‏ (اسراء80) بگو پروردگارا! مرا به جايگاه صدق وارد کن و از جايگاه صدق بيرون آور و از جانب خود قدرتي به من عطا فرما که مرا يار و مددکار باشد. خداوند متعال در قرآن کريم مي فرمايد: )وَالَّذِي جَاءَ بِالصِّدْقِ وَصَدَّقَ بِهِ أُوْلَئِکَ هُمْ الْمُتَّقُونَ( (زمر 33) کسي که حقيقت و صداقت را با خود آورد و کسي که حقيقت و صداقت را باور کرد، آنان پرهيزکاران [واقعي] هستند. خداوند پاداش صادقين را با توجه به صدقشان ميدهد: در سوره مبارکه احزاب در آيه 24 مي خوانيم که ... )لِيجْزِي اللَّهُ الصَّادِقِينَ بِصِدْقِهِمْ وَيعَذِّبَ الْمُنَافِقِينَ( )تا خداوند صادقان را به خاطر صدقشان پاداش دهد و منافقان را عذاب کند ( پيامبر اکرم صلي الله عليه و سلم مي فرمايد: ) إِنَّ الصِّدْقَ يَهْدِي إِلَى البِرِّ، وَإِنَّ البِرَّ يَهْدِي إِلَى الجَنَّةِ، وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيَصْدُقُ حَتَّى يَكُونَ صِدِّيقًا. وَإِنَّ الكَذِبَ يَهْدِي إِلَى الفُجُورِ، وَإِنَّ الفُجُورَ يَهْدِي إِلَى النَّارِ، وَإِنَّ الرَّجُلَ لَيَكْذِبُ حَتَّى يُكْتَبَ عِنْدَ اللَّهِ كَذَّابًا ( ]بخاري 6094[ )همانا صدق و راستي انسان را به طرف خير و نيکي هدايت مي کند، خير و نيکي به بهشت مي انجامد. وهمانا یک انسان به استمرار راست مي گويد و به دنبال راستي است تا اين که نامش نزد خدا بعنوان صدّيق و راستگو ثبت شود. ویقینا دروغ انسان را به سوي معصيت و فجور مي کشاند، ومعصيت و دروغ به آتش جهنم مي انجامد. وهمانا یک انسان به استمرار دروغ مي گويد و به دنبال دروغ مي رود تا اين که نامش نزد خدا بعنوان دروغگو و کذّاب ثبت مي شود( . طاعت آن نيست که بر خاک نهي پيشاني صدق پيش آر که اخلاص به پيشاني نيست گستره و جنبه هاي صدق -1 صدق در گفتار راست گفتاري و سخن خلاف واقع به زبان نياوردن، شناخته شده ترين نوع صدق و نخستين مرتبه آن است. در روايتي از پيامبر اسلام صلي الله عليه وسلم مي خوانيم: مردي به محضر رسول الله صلي الله عليه وسلم شرفياب شد و عرض کرد: اي رسول خدا! خصلتي را که تأمين کننده خير دنيا و آخرت است، به من بياموز! پيامبر فرمود: دروغ نگو. -2 صدق در کردار گاهي سخني را که انسان به زبان مي آورد، راست و همسو با واقع است، ولي رفتار او برخلاف آن نشان مي دهد و در واقع، بدانچه مي گويد، عمل نمي کند. خداوند در قرآن کريم، کساني را که ميان رفتار و گفتار آنها هماهنگي نيست، سخت نکوهش مي کند و اين کار آنان را سبب ساز خشم و نفرت الهي شمرده است:{ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لِمَ تَقُولُونَ مَا لَا تَفْعَلُونَ (2) كَبُرَ مَقْتًا عِنْدَ اللَّهِ أَنْ تَقُولُوا مَا لَا تَفْعَلُونَ } (صف 2و3( «اي کساني که ايمان آورديد! چرا سخني مي گوييد که عمل نمي کنيد؟ نزد خدا بسيار موجب خشم است که سخني بگوييد که عمل نکنيد». 3- صدق در پندار و انديشه صدق در کردار واندیشه براي کارهاي انسان، بسان جان است براي تن. اساس کار را نيت و فکر آدمي مي سازد، اعمال و رفتار انسان، در حقيقت، برآمده از نيت اوست. فکر و انديشه تا آنجا در شکل گيري و تعيين شخصيت انسان مؤثر است که چهره هاي آدميان در سراي آخرت، هماهنگ با نيت هايشان آشکار مي شود. از پيامبر اکرم صلي الله عليه و سلم نقل مي کنند که ميفرمايند: «إِنَّ اللهَ لَا يَنْظُرُ إِلَى أَجْسَادِكُمْ، وَلَا إِلَى صُوَرِكُمْ، وَلَكِنْ يَنْظُرُ إِلَى قُلُوبِكُمْ». صحيح مسلم «خداوند به ظواهر و اعمال شما نگاه نمي کند. آنچه مورد توجه حق تعالي قرار مي گيرد، درون دل هاي شماست.» بنابراين، انسان براي دست يابي به گوهر نفيس و ارج آفرين صداقت، افزون بر صدق در گفتار و هماهنگي ميان گفتار و رفتار، به صدق در انگيزه و پندار نيز نيازمند است. راست پنداري و صدق در نيت، پيش نياز و پايه صدق در گفتار و کردار است. امام صادق عليه السلام مي فرمايد: خداوند در روز قيامت مردم را براساس نيت هايشان محشور مي کند. گرچه تأثير راستى و صدق در زندگى بشر بر کسى پوشيده نيست، ولى هنگامى که وارد بحث آن شويم به آثار معجزه آسايى برخورد مى کنيم که صدق و راستى در تمام بخش هاى زندگى بشر دارد و توجه به آن مى تواند انگيزه نيرومندى براى گرايش به اين فضيلت بزرگ اخلاقى گردد. تأثير راست گويي در زندگي انسان 1-جلب اعتماد و اطمينان. نخستين تأثيرى که صدق و راستى از خود به يادگار مى گذارد جلب اطمينان و اعتماد در همکارى هاى دسته جمعى است. مى دانيم اساس زندگى انسان را کار گروهى و دسته جمعى تشکيل مى دهد و بدون آن، هيچ کار مهمى پيش نمى رود. ولى کار گروهى، هنگامى امکان پذير است که افراد گروه نسبت به يکديگر اطمينان کامل داشته باشند و اعتماد و اطمينان در صورتى حاصل مى شود که صداقت و امانت در ميان آنها حاکم باشد. آرى مؤثرترين وسيله جلب اعتماد همان صدق و راستى است و خطرناک ترين دشمن آن، دروغ است و تفاوتى در ميان فعاليت هاى علمى، فرهنگى اقتصادى و سياسى نيست. يک سياستمدار پر نفوذ اگر يک يا چند بار به مردم دروغ بگويد به سرعت نفوذ خود را از دست مى دهد. يک دانشمند اگر تحقيقات خود را به دروغ آلوده کند، اعتماد تمام محافل علمى از ابتکارات و تحقيقات او سلب مى شود، و ديگر به گفته هاى او اعتمادى نيست. يک مؤسسه اقتصادى اگر فقط در معرفى يک نوع از کالاهايش دروغ بگويد مردم نسبت به تمام فرآورده هاى او بدبين مى شوند و طرفداران و مشتريان خود را به زودى از دست مى دهند. در مديريت ها اگر مدير در گفتار و رفتار خود صادق نباشد، نظام و انضباط مديريت او از هم متلاشى مى شود. به اين ترتيب به اينجا مى رسيم که پايه و اساس هر گونه پيشرفت معنوى و مادى در اجتماع اعتماد متقابل برخاسته از صدق و راستى است. راست گويى سبب اصلاح هر چيز و دروغ سبب فساد همه چيز مى شود» فرد دروغ گو بافرد مرده يکسان است، زيرا برترى انسان زنده بر مرده همان اعتماد به او است، هنگامى که به گفتار او اعتمادى نباشد زنده بودن او بى اثر است. 2- به دست آوردن آبرو و شخصيت: صداقت و راستى به انسان آبرو و شخصيت مى دهد، در حالى که دروغ مايه رسوايى و بى آبرويى است. صادقان هميشه سربلند و آبرومندند، و دروغ گويان سر به زير و بى آبرو هستند. راستگويى را پيشه کن چرا که آن کس که در سخنان خود راست گو باشد، قدر و مقام او در جامعه بالا مى رود. 3- شجاعت و شهامت: صدق و راستى و امانت به انسان شجاعت و شهامت مى بخشد، در حالى که دروغ و خيانت هميشه انسان را در هاله اى از خوف و ترس فرو مى برد، مبادا خلاف گويى و خيانت او ظاهر گردد و تمام نقشه هاى او نقش بر آب شود. 4- دوري از گناهان: راست گويي انسان را از بسيارى از گناهان نجات مى دهد، چرا که مى داند اگر خلافى کند و از او سؤال کنند، نمى تواند اعتراف به گناه خويش نمايد، پس بهتر که گرد گناه نگردد. 5- حل مشکلات جامعه: صداقت و راستى بسيارى از مشکلات را در جامعه حل مى کند، راه وصول به مقصد را آسان مى سازد، از هزينه هاى کمر شکن بازرسى ها مى کاهد، حجم پرونده هاى حقوقى را به حداقل مى رساند و آرامش خاطر به مردم مى بخشد و نگرانى هايى را که به خاطر احتمال دروغ گويى براى افراد مختلف پيدا مى شود از ميان بر مى دارد و رشته هاى محبت و دوستى را در ميان افراد محکم مى کند و به انسان شخصيت و ابهت مى بخشد، راست گو به خاطر صداقتش سه چيز را به دست مى آورد: حسن اعتماد مردم و جلب محبت و دوستى و ابهت و شخصيت. 6- از بين رفتن اختلافات و مشاجرات: اکثر نزاع ها در اثر اين است که يک طرف يا هر دو طرف نزاع، حق و حقيقت را منکر مي شوند. 7- وفاي به عهد: راست گو، به عهد و پيمان خود وفا مي کند و در امانتي که به او سپرده شده خيانت نمي نمايد، زيرا راستي در رفتار از راستي در گفتار جدا نيست.
تبلیغات
ورود استاتید
ورود طلاب
لینک های مرتبط