منوی اصلی
Skip Navigation Links
عناوین آخرین مقالات
نظر سنجی
آمار بازدید سایت
اخلاقیات مؤمن
بسم الله الرحمن الرحیم موضوع کلی: بررسی حدیث باب بیست ویکم از کتاب سلم سالکین عنوان اصلی: از جمله اخلاقیات شخص مومن مقدمه: الحمدلله والصلاه والسلام علی رسول الله و علی آله وصحبه وسلم اجمعین و اما بعد: با درود و سلام فراوان خدمت خدمت گزاران مجموعه دینی،امیدوارم در پنای خداوند متعال سر زنده و پیروز باشید. پژوهشی در بعد اخلاقی مومن است! هدف کلی از نوشتن این تحقیق و پژوهش ، ابلاغ و رساندن احادیث پیامبر به جامعه بشری است ، پیامبر گرامی «صلی الله علیه وسلم » می فرمایند: «بلغوا عنی ولو آیة..» ترجمه:«هر آنچه از من بدست شما رسیده است را به دیگران برسانید، حتی اگر به اندازه یک آیه و سخن کوتاهی است.» بدین جهت تصمیم برآن گرفتیم تا در کنار بقیه مومنان و عزیزان محقق امر ابلاغ را انجام دهیم تا مورد رضایت خداوند منان قرار بگیریم. کتاب سلم سالکین کتابی است گران بها و موثر برای جامعه اسلامی این کتاب احادیثی منتخب از بین کتاب های احادیث همچون بخاری،مسلم و... به تحقیق شیخ عبدالکریم محمدی «حفظه الله »گردآوری شده است! إِنَّ هَذَا الْقُرْآنَ يِهْدِي لِلَّتِي هِيَ أَقْوَمُ وَيُبَشِّرُ الْمُؤْمِنِينَ الَّذِينَ يَعْمَلُونَ الصَّالِحَاتِ أَنَّ لَهُمْ أَجْرًا كَبِيرًا * آیه ﴿۹﴾ سوره اسراء «قطعا اين قرآن به [آيينى] كه خود پايدارتر است راه مى‏نمايد و به آن مؤمنانى كه كارهاى شايسته مى‏كنند مژده مى‏دهد كه پاداشى بزرگ برايشان خواهد بود (۹) خداوند قرآن را راهنمای مومنان معرفی می کند، نشانه ایمان در اینجا عمل صالح آنان می باشد و به آنان بشارت پاداش بزرگ می دهد. تعریف ایمان: «ایمان یعنی باور و تصدیق خداوند با زبان وقلب و انجام اعمال صالح» سر منشاء همه امور ایمان است ، ایمان افراد را طبقه بندی می کند. مؤمن، منافق و بی ایمان ، و هر کدام از اینها دارای موقعیت وجایگاه و موقعیت خاص خود هستند، افرادی که بی ایمان باشند، از دایره ی کلی ما خارج اند، منافقین غالبا در انجام امور مشخص می شوند ، بقیه مومنین ضعیف و متوسط و قوی در جامعه دارای مسولیت خاصی هستند،اینکه اعمال صالح انجام دهند، تا ایمانشان تقویت شود، و در پیشگاه خدا بزرگی و درجه کسب کنند. بنابراین در این تحقیق می خواهیم به بخشی از اعمال صالح شخص مومن که در گفتار پیامبر «صلی الله علیه وسلم» ذکر شده اند،بپردازیم و یادآوری باشد، برای همه ی علاقه مندان عرصه پژوهش و مطالعه، تا بتوانند، بهره ی کافی و وافی را ببرند. بنی آدم اعضای یکدیگراند که در آفرینش ز یک گوهرند تو که ازمهنت دیگران بی غمی نشاید که نامت نهند آدمی *گر دست فتاده گیری مردی، نه اینکه زور بازو نشان مردم دهی مردی. *امیدوارم از این نوشته استفاده مفید ببرید. * گردآورنده: محمدکاظم پورعبدالله 26/7/1394یکشنبه! پژوهشی در بعد اخلاقی مومن: تعریف ایمان: «ایمان یعنی باور و تصدیق خداوند با زبان وقلب و انجام اعمال صالح» . قال رسول الله _صلی الله علیه وسلم _: 54-« أَنَا وَكَافِلُ اليَتِيمِ فِي الجَنَّةِ هَكَذَا» وَأَشَارَ بِالسَّبَّابَةِ وَالوُسْطَى، وَفَرَّجَ بَيْنَهُمَا شَيْئًا » ترجمه: پیامبر گرامی اسلام که درود الله بر او و خاندانش باد می فرمایند: همانا من وکسی که کفالت و سرپرستی یتیم و بی سرپرست را برعهده می گیرد، در بهشت همانند فاصله ی دو انگشت سبابه و وسط بهم نزدیکیم . حدیث دوم:55-« السَّاعِي عَلَى الأَرْمَلَةِ وَالمِسْكِينِ، كَالْمُجَاهِدِ فِي سَبِيلِ اللَّهِ، أَوِ القَائِمِ اللَّيْلَ الصَّائِمِ النَّهَارَ » ترجمه:کسی که برای زن بی شوهر و مسکین تلاش می کند مانند مجاهدی است که در راه الله جهاد می کند یا مانند کسی است که در شب نماز قیام می خواند و روز روزه ی مستحب می گیرد. هدف باب: *ارزش کار مومن را در دنیا و آخرت تعیین می کند. *کارهای نیکی که نسبت به جامعه نفع دارند، را از کارهای نیک فردی متمایز می کند. محتوای باب *تعلیم وتشویق برای بیشتر شدن ایثار *تعیین ارزش ایثار و فداکاری در جامعه ارتباط بین تیتر باب و احادیث باب اخلاقیات مومن رابیان می کند، و به نوعی به او یادآوری میکند که چه کار های انجام دهد تا از ارزش و بزرگی بالاتری برخوردار شود. احادیث: مصداق و نمونه ای از اخلاقیات یاد شده در تیتر باب را بیان می کند. حدیث اول: جایگاه ونتیجه ی اخروی اعمال مومن را بیان می کند. حدیث دوم: ارزش کارهای که مومن در برابر هم نوعانش انجام می دهد را مشخص می کند. ارتباط احادیث باب باهم هر دو حدیث مصادیق و نمونه ای از انجام اخلاقیات مومن در جامعه را نشان می دهند، حدیث اول جایگاه و نتیجه ی اعمالی که در حدیث دوم آمده را مشخص می کند، حدیث دوم: ارزش اعمالی که مربوط به جامعه و افراد آن است را از اعمال فردی چون نماز و روزه ی مستحب متمایز می کند. ارتباط محتوای باب با فضای کلی قرآن قرآن کتابی است که همه ی جوانب یک جامعه ی ایده آل را در نظر گرفته و برای مخاطبین اش ارایه داده است از جمله اهداف دین مبین اسلام و قرآن کریم بعنوان اصلی ترین منبع دین اسلام ایجاد روحیه ی تعاون و ایثار در بین انسان ها است و بویژه مومنین که از اهمیت بیشتری برخودار هستند . در آیات و احادیث زیادی این روحیه توصیه شده است : از جمله: سوره حجرات : إِنَّمَا الْمُؤْمِنُونَ إِخْوَةٌ فَأَصْلِحُوا بَيْنَ أَخَوَيْكُمْ وَاتَّقُوا اللَّهَ لَعَلَّكُمْ تُرْحَمُونَ ﴿حجرات 10﴾ در حقيقت مؤمنان با هم برادرند پس ميان برادرانتان سازش دهيد و از خدا پروا بداريد اميد كه مورد رحمت قرار گيريد . این آیه مومنان را برادر معرفی می کند، و ویکی از وظایف برادری را نیز بیان می کند، احادیث این باب نیز در دایره ی این آیه قرار می گیرد، ایثار و فداکرای نیز از جمله وظایف برادری است! يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا لَا تُحِلُّوا شَعَائِرَ اللَّهِ وَلَا الشَّهْرَ الْحَرَامَ وَلَا الْهَدْيَ وَلَا الْقَلَائِدَ وَلَا آمِّينَ الْبَيْتَ الْحَرَامَ يَبْتَغُونَ فَضْلًا مِنْ رَبِّهِمْ وَرِضْوَانًا وَإِذَا حَلَلْتُمْ فَاصْطَادُوا وَلَا يَجْرِمَنَّكُمْ شَنَآنُ قَوْمٍ أَنْ صَدُّوكُمْ عَنِ الْمَسْجِدِ الْحَرَامِ أَنْ تَعْتَدُوا وَتَعَاوَنُوا عَلَى الْبِرِّ وَالتَّقْوَى وَلَا تَعَاوَنُوا عَلَى الْإِثْمِ وَالْعُدْوَانِ وَاتَّقُوا اللَّهَ إِنَّ اللَّهَ شَدِيدُ الْعِقَابِ ﴿۲﴾ سوره مائده: آیه 2 ترجمه: «اى كسانى كه ايمان آورده‏ايد حرمت ‏شعاير خدا و ماه حرام و قربانى بى‏نشان و قربانيهاى گردن‏بنددار و راهيان بيت الحرام را كه فضل و خشنودى پروردگار خود را مى‏طلبند نگه داريد و چون از احرام بيرون آمديد [مى‏توانيد] شكار كنيد و البته نبايد كينه‏توزى گروهى كه شما را از مسجد الحرام باز داشتند شما را به تعدى وادارد و در نيكوكارى و پرهيزگارى با يكديگر همكارى كنيد و در گناه و تعدى دستيار هم نشويد و از خدا پروا كنيد كه خدا سخت ‏كيفر است » در این آیه خداوند مومنان را به تعاون و همکاری توصیه میکند، و از تعدی و تکروی باز می دارد، کسی که سرپرستی و مسولیت یتیم را برعهده می گیرد، و از احسان و دلسوزی بر آنان دریغ نمی کند، در امر تعاون و همکاری که مد نظر آیه مذکور هست قرار دارد. و از عذاب خدا نجات پیدا می کند. نکات موجود در حدیث * در جامعه همیشه افرادی باید باشندکه کمک کردن به یتیم را وظیفه خود بدانند و باعث توازن جامعه شوند. *نرم خویی و فروتنی، شفقت و احسان ازجمله اخلاقیات یک مومن واقعی است . *جایگاه مومن در بهشت کنار پیامبر یاد شده وفاصله ی آن تا پیامبر مانند انگشتان سبابه و وسط می باشد. *مومن ایثارگر در دنیا مانند کسی هست که شبها درنماز و روزها در روزه می باشد. *اگر توان کمک کردن داریم از کمک کردن ردیغ نکنیم و اگر توان کمک نداریم توصیه به کمک کردن به یتیمان و مساکین وفقراء را فراموش نکنیم. *تنها نماز خواندن کافی نیست ، بلکه باید بدانیم نماز خواندن در راستای عملی شدن این اخلاقیات در جامعه نقش دارند، و نمازی که شخص را به امر به معروف و تعاون سوق ندهد نماز نیست، بلکه فقط ادای وظیفه و یک وظیفه ی شخصی است، لذا شخصیتی که نماز می خواند همواره باید در امورات جمعی و جامعه نقش ایفا کند تا جامعه را از فساد و تباهی نجات دهد. *اگر یتیمان و فقرا و مساکین رها بشوند، خود جامعه ضرر می کند، فساد و دزدی و ناامنی در جامعه زیاد می شود! وظایف شخص مومن در جامعه _غافل نبودن از احوال جامعه -نرم خو و دلسوز بودن ، چون اگر تندخو باشد، افراد از دورش پراکنده می شوند. -فروتن و بردبار ، فروتنی و بردباری قلب مردم را نرم می کند. -احسان کردن، خداوند احسان کنندگان را دوست دارد. -تعاون و ایثار را عملی کند، شعار و توصیه بدون عملی شدن، کافی نیست و ناقص است ، وگاها سبب فساد بیشتر می شود، بلکه باید توسط شخص مومن اجرا شود، تا بندگان متوجه خدا شوند از انجام آن کار و آن را سر لوحه ی خودشان قرار دهند. اهمیت اعمال و اخلاقیات مومن در جامعه اخلاق مومن از نماز شب و روزه مستحب بالاتر است، نماز او را در جامعه و نزد خدا بزرگ نمی کند، بلکه نماز در کنار تعاون و ایثار او را در نزد خدا و بندگان بزرگ می کند. جامعه به او مانند همیار و پدر یاد می کند. کسانی در جامعه موفق اند، که روحیه فداکاری بیشتری دارند، و همیشه در قلب مردم عزیز است. پس هم در نزد خدا و هم در نزد بندگان خدا دارای ارزش و اهمیت است. در دنیا مورد دعا و احترام مردم قرار می گیرد، ودر آخرت در بهشت در کنار پیامبر همنشین است به طوری که دو انگشت سبابه و وسط به هم نزدیک اند. مصادیق انجام اخلاقیات مومنانه مصداق این تعاون و همکاری در وهله ی اول پیامبران الهی هستند، که همیشه یاور و دلسوز یتیمان و دلشکستگان وفقرا و مساکین بودند، و بعد از آنان یاران و اصحاب پیامبران همچون صحابه کرام سیدنا ابوبکر، عمر، عثمان و علی و عبدالرحمن بن عوف و...«رضوان الله علیهم اجمعین» نمونه ای از ایثار عملی: سیدنا یوسف «علیه السلام» در امور مردم در زمان خودش مشارکت داشت و توانست یک جامعه بزرگی را از فروپاشی نجات دهد. پیامبر گرامی اسلام «صلی الله علیه وسلم» نیز همواره یاور یتیمان بودند،بطوری که غذای خودش را بین فقرا ویتیمان تقسیم می کردند. سیدنا ابوبکر «رضی الله عنه» نیز یتیمان و مستمندان زیادی را با اموالش سرپرستی می کرد. مانیز بعنوان پیروان آن عزیزان همواره این مهم را انجام دهیم تا جامعه ای پویا داشته باشیم. نتایج اخلاقیات مومن درجامعه _باعث ثبات و امنیت در جامعه می شود. _باعث توازن در بین افراد می شود، و از بروز تورم جلوگیری می کند. _غافل نبودن از محرومان و یتیمان باعث جلوگیری از اغتشاش می شود. _درماندگان و محرومان از جامعه طرد نمی شوند، و اینکار باعث تقویت نیروی انسانی می شود. *یک جامعه را، افراد آن تشکیل می دهند، و فرهنگ و نظام آن را نیز خود همان افراد پایه ریزی می کنند، لذا اعمال افراد بر افراد دیگر تاثیر گذار است ، سبب آرامش و ثبات می شود، پس دلیل یک جامعه موفق افرادآن جامعه هستند. *وقتی کسی به بندگان خدا کمک کند، خداوند نیز به مجموعه ی آنها کمک می کند، آن جامعه را از بلاها و خطرات حفظ می کند. هدف و منهج مومن هدف : آبادانی زمین و رضایت الله. منهج: قرآن و راه و روش پیامبر گرامی اسلام «صلی الله علیه وسلم». و همه ی انبیاء الهی «علیهم السلام اجمعین» است. خاتمه: با توجه به تحقیقی که در این مقاله انجام گرفت، به این برداشت و مفهوم کلی دست یافتیم که ایمان اصلی ترین عنصر و پایه برای هر جامعه و مجموعه ای است. ایمان زمانی در جامعه طنین انداز می شود، که افرادی در مسیر آن حرکت کنند، و در انجام امور ایمانی پیش گام شوند تا دیگران آنان را الگو و سرمنشاء خود قرار دهند. مومنین همواره خود را مسئول و دلسوزجامعه بدانند، چه در رأس باشند، و چه در تبعیت انجام امور باشد. مومنین باید خود را برای انجام کارهای بزرگ جامعه از جمله حل وفصل اوضاع و تربیت نیروهای دینی و تربیتی آماده کنند،و دستورات خداوند را در بین افراد باز گو وعملی کنند. مومن در کنار انجام وظایف عبادی، وظایف اجتماعی خود را فراموش نکند. در هنگام بروز مشکلات به بهانه ی انجام امور عبادی مستحب ،از زیر بار مسئولیت شانه خالی نکند. خداوند نیز در برابر زحمات شخص مومن ، اجر و پاداش ویژه ای برای او آماده کرده است. در دنیا زندگی طیبه و در آخرت همنشینی در بهشت درکنار انبیاء مخصوصا پیامبر اکرم «صلی الله علیه وسلم» که نشستن با ایشان آرزوی هر انسانی است . و در آخر برای همه ی شما خدا دوستان آرزوی ایمان همراه باعمل صالح و همنشینی با انبیاء الهی را از در گاه خداوند مسالت دارم . آمین . محمدکاظم پورعبدلله
تبلیغات
ورود استاتید
ورود طلاب
لینک های مرتبط